તાપી જિલ્લાના કુકરમુંડા તાલુકામાં આવેલું તોરંદા ગામ, જે 1500થી વધુ લોકોનું ઘર છે, તે એક ગંભીર સમસ્યાનો સામનો કરી રહ્યું છે. ગામની સ્મશાન ભૂમિ પર ઘણા વર્ષોથી સ્મશાન ઘર બનાવવામાં આવ્યું નથી, જેના કારણે ગામલોકોને અંતિમ સંસ્કાર માટે ખુલ્લા આકાશ નીચે અગ્નિ સંસ્કાર કે દફન વિધિ કરવી પડે છે. આ સ્થિતિ નૈતિક અને વ્યવહારિક રીતે પડકારજનક છે.
ઐતિહાસિક પૃષ્ઠભૂમિ
અગાઉ, સરકારે આ સ્મશાન ભૂમિ પર લાખો રૂપિયાના ખર્ચે સ્મશાન ઘર બનાવ્યું હતું. જોકે, અજ્ઞાત કારણોસર આ બાંધકામને તોડી પાડવામાં આવ્યું હતું. આ ઘટનાના કારણો વિશે સ્પષ્ટ માહિતી ઉપલબ્ધ નથી, જે ગામલોકોમાં નિરાશા અને અસંતોષનું કારણ બન્યું છે. તે પછીથી, આજદિન સુધી, નવું સ્મશાન ઘર બનાવવામાં આવ્યું નથી, જે ગામની મૂળભૂત જરૂરિયાતોની અવગણના દર્શાવે છે.
વર્તમાન સ્થિતિ
સ્મશાન ઘરના અભાવે, ગામમાં કોઈ વ્યક્તિનું મૃત્યુ થાય ત્યારે, પરિવારજનોને ખુલ્લી જગ્યામાં અંતિમ સંસ્કાર કરવા મજબૂર થવું પડે છે. આ પ્રક્રિયા માત્ર શારીરિક રીતે અસુવિધાજનક નથી, પરંતુ ભાવનાત્મક રીતે પણ પીડાદાયક છે. ગામલોકોનું કહેવું છે કે આવી પરિસ્થિતિમાં અંતિમ સંસ્કારની પવિત્રતા જળવાતી નથી.
| વિગત | માહિતી |
|---|---|
| ગામ | તોરંદા, કુકરમુંડા તાલુકા, તાપી જિલ્લો |
| વસ્તી | 1500+ |
| મુદ્દો | સ્મશાન ઘરનો અભાવ |
| ઇતિહાસ | પૂર્વે બનેલું સ્મશાન ઘર તોડી પાડવામાં આવ્યું |
| વર્તમાન | ખુલ્લામાં અગ્નિ સંસ્કાર/દફન વિધિ |
| રજૂઆતો | સરપંચ, ગામલોકો દ્વારા MLA, MP, જિલ્લા કલેક્ટરને રજૂઆતો |
સરકારી યોજનાઓ અને નિષ્ફળતા
ગુજરાત સરકાર દર વર્ષે ગ્રામીણ વિકાસ માટે લાખો-કરોડો રૂપિયાની ગ્રાન્ટ ફાળવે છે, જેનો હેતુ ગામડાંઓને મૂળભૂત સુવિધાઓ પૂરી પાડવાનો છે. તાપી જિલ્લા વહીવટની વેબસાઈટ પર આવી યોજનાઓની વિગતો ઉપલબ્ધ છે. જોકે, તોરંદા ગામના કિસ્સામાં, આ યોજનાઓનો લાભ મળ્યો નથી. આ નિષ્ફળતા સ્થાનિક વહીવટની ઉદાસીનતા અને નાણાંના ખોટા ઉપયોગની શક્યતા દર્શાવે છે.
સ્થાનિક પ્રતિસાદ
ગામના સરપંચે જણાવ્યું, “અમે અનેક વખત સરકારી અધિકારીઓને આ મુદ્દે રજૂઆતો કરી છે, પરંતુ હજી સુધી કોઈ પગલાં લેવાયા નથી. ગામની વસ્તીને આ મૂળભૂત સુવિધા મળવી જોઈએ.” ગામલોકોએ સ્થાનિક ધારાસભ્ય, સાંસદ અને જિલ્લા કલેક્ટરને લેખિત રજૂઆતો કરી છે, પરંતુ કોઈ પરિણામ મળ્યું નથી. દિવ્ય ભાસ્કર જેવા સમાચાર માધ્યમોમાં ગ્રામીણ વિકાસની સફળતાઓની વાતો ઘણીવાર પ્રકાશિત થાય છે, પરંતુ તોરંદા જેવા ગામોની સમસ્યાઓ ઘણીવાર અવગણાય છે.
શું કરવું જોઈએ?
આ સમસ્યાના ઉકેલ માટે નીચેના પગલાં લેવા જરૂરી છે:
- તાત્કાલિક તપાસ: જિલ્લા વહીવટે પૂર્વે બનેલા સ્મશાન ઘરને તોડવાના કારણોની તપાસ કરવી જોઈએ.
- નાણાંની ફાળવણી: ગ્રામીણ વિકાસ યોજનાઓ હેઠળ નવા સ્મશાન ઘર માટે નાણાં ફાળવવા જોઈએ.
- સ્થાનિક સહભાગિતા: ગામના સરપંચ અને લોકોની સલાહ લઈને બાંધકામનું આયોજન કરવું જોઈએ.
- જવાબદારી: સ્થાનિક અધિકારીઓ અને ચૂંટાયેલા પ્રતિનિધિઓએ આ મુદ્દે જવાબદારી લેવી જોઈએ.
તોરંદા ગામની આ સમસ્યા ગુજરાતના ગ્રામીણ વિકાસની નીતિઓની અમલવારીમાં ખામીઓ દર્શાવે છે. 1500થી વધુ વસ્તી ધરાવતા આ ગામના લોકોને મૂળભૂત સુવિધા પૂરી પાડવી એ સરકારની નૈતિક જવાબદારી છે. આ મુદ્દે તાત્કાલિક પગલાં લેવામાં ન આવે તો, ગામલોકોનો વિશ્વાસ સરકારી તંત્ર પરથી ઉઠી શકે છે. ગુજરાત સરકાર, જિલ્લા વહીવટ અને સ્થાનિક પ્રતિનિધિઓએ આ દિશામાં તાત્કાલિક કાર્યવાહી કરવી જોઈએ.
