પ્રકૃતિના ખોળે ખેતી: જંગલ જેવી સ્વાવલંબી ખેતીનો આદર્શ રાજ્યપાલ દેવવ્રતે આપ્યો

ગુજરાતના રાજ્યપાલ આચાર્ય દેવવ્રતજીના અધ્યક્ષતામાં નર્મદા જિલ્લાના એકતાનગર ખાતે “પ્રાકૃતિક કૃષિ, પ્રકૃતિના શરણે” વિષય પર એક મહત્વપૂર્ણ પરિસંવાદ યોજાયો. આ કાર્યક્રમમાં જિલ્લાના CRP, કૃષિ સખીઓ, આત્મા (ATMA) ના કર્મચારીઓ, ખેતીવાડી શાખાના અધિકારીઓ અને સેંકડો ખેડૂતોએ ભાગ લીધો.

રાજ્યપાલનો કુદરતી ખેતીનો આગ્રહ

રાજ્યપાલે પોતાના સંબોધનમાં પ્રાકૃતિક ખેતીને “એકમાત્ર ભવિષ્યનો માર્ગ” જાહેર કરતાં જણાવ્યું:

“જંગલના વૃક્ષોને કોઈ રાસાયણિક ખાતર (યુરિયા, DAP), કીટનાશકો કે સિંચાઈ આપતું નથી, છતાં તે ફળો-પાનથી ભરપૂર અને પોષકત્વવાળા હોય છે. આ જ સિદ્ધાંત ખેતીમાં લાગુ પાડી શકાય છે. પ્રાકૃતિક ખેતીથી જમીનની ફળદ્રુપતા વધે, પર્યાવરણ સુરક્ષિત રહે અને ઓછા ખર્ચે સાત્વિક અન્ન મળી શકે છે.”

તેમણે પોતાના હરિયાણાના ગુરુકુલના અનુભવો શેર કરતાં ભાર્યું:

• રાસાયણિક ખાતરો અને કીટનાશકો વડે ઊત્પાદિત અન્ન માનવ શરીરમાં રોગોનું કારણ બની રહ્યું છે.

• દેશી ગાયના ગોબર-ગોમૂત્રથી બનતું જીવામૃત/ઘનજીવામૃત જમીન માટે અમૃત સમાન છે.

• મિત્ર કીટકો (જેમકે કરડવ) ને પ્રોત્સાહન અને શત્રુ કીટકોને નિયંત્રિત કરવા વૈજ્ઞાનિક પદ્ધતિઓ અપનાવો.

નર્મદામાં પ્રાકૃતિક ખેતીની પ્રગતિ

રાજ્યપાલે નર્મદા જિલ્લાના ખેડૂતોની પ્રશંસા કરી, જેમણે પ્રાકૃતિક ખેતીને અપનાવીને ઉદાહરણ બાંધ્યું છે. કાર્યક્રમમાં ૫ પ્રગતિશીલ ખેડૂતો (નરપત વસાવા, રાજેશ તડવી, શંકર તડવી, ગોપાલ બારિયા, હિતેશ વલવી)ને પ્રમાણપત્રથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા.

દેડિયાપાડા તાલુકાના ખેડૂત નરપત વસાવાએ કહ્યું:

“હું ૨૦૧૯થી પ્રાકૃતિક ખેતી કરું છું. મિશ્ર પાક (ડાંગર, તુવેર, કઠોળ) પદ્ધતિથી જમીનની ફળદ્રુપતા અને પાકની પોષકતા વધી છે. આ પદ્ધતિથી ખર્ચ ઘટ્યો છે અને આવક વધી છે.”

કાર્યક્રમની વિશેષતાઓ

• પ્રદર્શન સ્ટોલ્સ: શાકભાજી, ધાન્ય, મિલેટ્સ, દેશી ગાયના ગોબરથી બનાવેલી ગણપતિ મૂર્તિઓ જેવા પ્રાકૃતિક ઉત્પાદનોનું પ્રદર્શન.

• જિલ્લા કલેક્ટર એસ.એમ. મોદીએ રાજ્યપાલના પ્રાકૃતિક ખેતી પ્રયાસોને “ભવિષ્યની દિશાદર્શક” બતાવ્યા.

• ધારાસભ્ય દર્શનાબેન દેશમુખ, જિલ્લા પંચાયત પ્રમુખ ભીમસીગભાઈ તડવી સહિત અધિકારીઓએ સહભાગિતા નિભાવી.

રાજ્યપાલનો આહ્વાન: “સાત્વિક અન્નથી નિરોગી ભારત”

રાજ્યપાલે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીના “સ્વસ્થ ભારત, આત્મનિર્ભર ભારત”ના સંકલ્પ સાથે પ્રાકૃતિક ખેતીને જોડતાં જણાવ્યું:

“સાત્વિક અન્નથી મનુષ્યમાં સહનશક્તિ વધે, રોગો ઘટે અને પ્રેમભાવ વધે. આપણે જમીન, પાણી, પર્યાવરણ અને જીવજંતુઓનું રક્ષણ કરીને ભવિષ્યની પેઢીઓ માટે સ્વસ્થ ભારત ઊભું કરવું જોઈએ.”

આ કાર્યક્રમ દ્વારા નર્મદા જિલ્લામાં પ્રાકૃતિક ખેતી જનજાગૃતિ અભિયાનને નવી ગતિ મળી છે.